Ba bậc khôn ngoan, cao nhất là học từ thành công của người khác

Nguyên lý Kích hoạt não (P2): ba bậc khôn ngoan

Ai trên hành trình trưởng thành cũng đang học. Điều làm nên khác biệt là ta học từ đâu và bao lâu thì ngộ ra. Phần 2 của Nguyên lý Kích hoạt não mở ra ba bậc khôn ngoan, và vì sao học từ thành công của người khác là con đường ngắn nhất để trưởng thành.

Trong bài này

  1. Ba bậc khôn ngoan
  2. Ba con đường để trưởng thành
  3. Đốn ngộ: rút ngắn thời gian trưởng thành
  4. Học từ thành công của người khác trong bốn khía cạnh
  5. Một lần tôi học từ người đi trước
  6. Thực hành hôm nay
  7. Câu hỏi thường gặp
  8. Đọc cùng

Ba bậc khôn ngoan

Cao nhân chỉ điểm: cuộc đời ngắn dài không quan trọng, quan trọng là khi nào ngộ ra. Và có ba bậc người khôn ngoan:

Ba bậc khôn ngoan, cao nhất là học từ thành công của người khác
Ba bậc khôn ngoan: mỗi bậc là một cách học, bậc cao nhất giúp ta ngộ ra sớm nhất.
  • Người khôn ngoan là người học được bài học từ thất bại của bản thân.
  • Người khôn ngoan hơn là người học được bài học từ thành công của bản thân.
  • Người khôn ngoan nhất là người học được bài học từ thành công của người khác.

Hãy hình dung ba người cùng học nấu một nồi canh. Người thứ nhất nêm thử, thấy chưa vừa, và nhớ lần sau nêm nhẹ tay. Người thứ hai nấu được nồi canh ngon, ghi lại mình đã làm gì để lần sau làm lại. Người thứ ba ngồi bên bà, xem bà nêm, hỏi bà vì sao, rồi mang cả kinh nghiệm một đời của bà vào nồi canh đầu tiên của mình.

Cả ba đều tới được nồi canh ngon. Người thứ ba tới sớm nhất, và nhận được nhiều nhất.

Học từ thành công của người khác là ngồi xuống bên bếp lửa mà người đi trước đã nhóm sẵn.

Ba con đường để trưởng thành

Bên cạnh ba bậc khôn ngoan là ba con đường học mà mỗi người có thể bước vào:

  • Học bằng trải nghiệm: tự mình đi qua, tự mình nếm trải. Học bằng trải nghiệm thường phải trả giá bằng thời gian và sức lực.
  • Học qua tự ngẫm: lặng lại, quán chiếu và tự thấy ra. Con đường này thật thanh cao, dành cho những con người có phước báu đặc biệt.
  • Học thông qua học tập: đọc sách, lắng nghe người đi trước, ngồi cùng người thầy. Đây là cách đơn giản để chúng ta trưởng thành mà hạn chế phải trả giá quá nhiều.

Ba con đường cùng dẫn về sự trưởng thành. Học tập là con đường rộng mở cho tất cả mọi người, ai cũng có thể bước vào ngay hôm nay. Sự trưởng thành vẫn diễn ra từ bên trong, như chú bướm tự mở kén; học tập là ánh nắng ấm giúp kén mở sớm hơn. (Đọc thêm Nguyên lý Chuyển hóa: trưởng thành từ bên trong.)

Đốn ngộ: rút ngắn thời gian trưởng thành

Nếu thực hành được việc học từ thành công của người khác, chúng ta có thể “đốn ngộ”, nghĩa là ngộ ngay tức khắc, rút ngắn được thời gian trưởng thành.

Khi bạn đặt mình bên cạnh thành công của người đi trước, ba hạt ngọc đến nhanh và nhiều hơn. Bài học đến từ cách họ làm. Tâm đắc đến từ điều họ đã sống và chứng nghiệm. Ngộ ra đến khi lời giải họ tìm thấy soi đúng vào câu hỏi bạn đang mang.

Thành công của người khác cũng thường là dấu vết của một quy luật đã được sống thuận. Học từ họ là học cách đi cùng dòng nước. (Đọc thêm Nguyên lý Thuận dòng: sống nhẹ nhàng mà vẫn tới đích.)

Học từ thành công của người khác trong bốn khía cạnh

Người thầy ở quanh ta nhiều hơn ta tưởng. Bạn có thể bắt đầu từ bốn góc của ngôi nhà đời sống:

  • Nội tâm: quan sát một người luôn giữ được sự an vui, rồi hỏi họ đã nuôi dưỡng điều ấy mỗi ngày ra sao.
  • Sức khỏe: học nếp sống của một người lớn tuổi vẫn nhanh nhẹn, khỏe khoắn: giờ giấc, bữa ăn, cách vận động.
  • Mối quan hệ: học cách một gia đình hòa thuận trò chuyện với nhau bên mâm cơm.
  • Tài chính: học cách một người kinh doanh tử tế tạo ra giá trị và giữ chữ tín với khách hàng.

Ở mỗi khía cạnh, hãy nhìn vào điều họ làm được, hỏi về điều họ đã gieo, rồi mang về một điều nhỏ để thử trong đời mình.

Một lần tôi học từ người đi trước

Tôi có một cô bạn trước đây đã từng học chung trong một khóa học về phát triển bản thân. Mặc dù chúng tôi ít liên lạc trực tiếp nhưng tôi vẫn thường theo dõi cuộc sống của Cô qua mạng xã hội. Có một năm, tôi thấy nhận thức của Cô thay đổi rất nhiều, thể hiện qua ngôn ngữ Cô viết bài, cách Cô đối đãi với người xung quanh và những nhận định của Cô về cuộc sống… Khi Cô gửi cho tôi một khóa học và chia sẻ rằng nhờ khóa học này, cuộc đời Cô đã chuyển hóa rất ngoạn mục. Tôi đã gần như là ngay lập tức bước vào khóa học vì tôi tin rằng điều đã giúp Cô bạn của mình thay đổi thì nhất định ít nhiều mình cũng sẽ nhận được giá trị. Và đó chính là quyết định đã mở ra cho tôi cả một hành trình học tập về tri thức nhân sinh, để từ đó, tôi có cảm hứng về Dự án Chuyện Bên Mâm Cơm. Cho đến bây giờ, tôi vẫn cảm thấy rất trân trọng – biết ơn nhân duyên với Cô bạn này vì nhờ đó, tôi được học tập, được ngộ ra rất nhiều điều hay về cuộc đời nhân sinh, mà nếu một mình, có lẽ sẽ cần rất nhiều năm tháng để tôi tìm kiếm được câu trả lời.

Thực hành hôm nay

  1. Chọn một khía cạnh bạn mong muốn lớn lên nhiều nhất lúc này.
  2. Nghĩ đến một người đã thành công ở khía cạnh ấy: người thân, đồng nghiệp hay tác giả một cuốn sách.
  3. Viết ba dòng về họ: bài học từ cách họ làm, tâm đắc bạn sẽ áp dụng, và một câu hỏi bạn muốn hỏi họ để ngộ ra.

Câu hỏi soi chiếu: Hôm nay, thành công của ai có thể trở thành người thầy của mình?

Câu hỏi thường gặp

Học được bài học từ thất bại của bản thân có giá trị thế nào?

Đó đã là sự khôn ngoan, vì mỗi lần như vậy đều để lại một bài học quý. Khi có thêm thành công của mình và của người khác làm người thầy, ta trưởng thành nhanh và nhẹ nhàng hơn.

Học từ thành công của người khác có phải là làm theo y hệt?

Ta học cái gốc: cách họ nghĩ, điều họ gieo và quy luật họ thuận theo. Rồi ta áp dụng theo hoàn cảnh của mình, nên kết quả mang dấu ấn riêng.

Tìm người thành công để học ở đâu?

Gần nhất là trong gia đình, nơi làm việc và những cuốn sách. Một người đi trước bạn một bước ở khía cạnh bạn quan tâm đã là một người thầy.

Ba bậc khôn ngoan liên quan gì đến Nhân – Duyên – Quả?

Thành công của người khác là Quả của những Nhân họ đã gieo. Khi học từ Quả ấy, ta nhìn thấy Nhân và Duyên đã làm nên nó, rồi gieo Nhân tương tự trong đời mình.

Đọc cùng

Hạt mầm Chủ nhật

Mỗi sáng Chủ nhật, một lá thư nhỏ: một chủ đề về tri thức nhân sinh, một câu chuyện bên mâm cơm để đọc cùng con, và một câu hỏi để cả nhà cùng trò chuyện. Miễn phí, hủy bất cứ lúc nào.

Trân trọng - biết ơn bạn!

Bằng việc đăng ký, bạn đồng ý nhận thư Hạt mầm Chủ nhật và chấp nhận Chính sách bảo mật. Hủy bất cứ lúc nào chỉ với một cú bấm.

Lên đầu trang