Ý nghe, ý thấy chân thật: con đường trở về sự chân thật

Bài 2/15 · Chuỗi bài Trở về sự chân thật

Bạn nhắm mắt lại, rồi mở mắt ra. Những gì bạn thấy thay đổi, nhưng việc bạn luôn thấy thì vẫn ở đó. Bài 2 của chuỗi chỉ cho bạn con đường gần nhất để trở về sự chân thật: bám trụ vào ý nghe, ý thấy chân thật của chính mình.

Trong bài này

1. Ý thấy chân thật: việc luôn thấy thì không đổi
2. Đồ hình ý nghe – thấy – nói – biết
3. Bám trụ vào ý nghe, ý thấy mỗi ngày
4. Lần tôi biết mình đang nghe
5. Thực hành hôm nay
6. Câu hỏi thường gặp
7. Chuỗi bài Trở về sự chân thật
8. Đọc cùng

Ý thấy chân thật: việc luôn thấy thì không đổi

Khi chúng ta nhắm mắt lại hay mở mắt ra, chúng ta thấy cái gì thì thay đổi: căn phòng, khung cửa, nắng ngoài sân. Nhưng việc chúng ta luôn luôn thấy là không thay đổi. Cái luôn luôn thấy ấy gọi là ý thấy chân thật, hay tánh thấy chân thật của con người.

Tương tự, chúng ta nghe gì thì thay đổi qua không gian và thời gian: tiếng mưa, tiếng gọi, tiếng nhạc. Nhưng việc chúng ta luôn luôn nghe là không thay đổi. Đó là ý nghe chân thật. Tri thức Nhà Phật còn cho chúng ta biết, ngoài ý nghe và ý thấy chân thật, con người còn có ý nói và ý biết chân thật.

Thấy gì thì thay đổi. Việc luôn thấy thì không đổi. Đó là cửa ngõ trở về.

Đồ hình ý nghe – thấy – nói – biết

Bạn hãy lấy bút màu vàng, vẽ một vòng tròn ở giữa trang giấy. Ghi chữ Ý ở giữa, xung quanh là Nghe, Thấy, Nói, Biết. Vòng tròn ấy đại diện cho ý nghe, ý thấy, ý nói, ý biết, hay còn gọi là ý chân thật, tánh chân thật, nằm sâu bên trong con người.

Ý nghe – thấy – nói – biết được bao bọc bởi điện từ quang: điện từ phát sáng và không có dao động. Vì vậy, khi trở về đây, lòng ta sáng và yên. Đây là nơi sâu nhất trong cấu trúc của con người, bài tiếp theo của chuỗi.

Bám trụ vào ý nghe, ý thấy mỗi ngày

Bám trụ vào ý nghe, ý thấy chân thật là khi nghe, ta biết mình đang nghe; khi thấy, ta biết mình đang thấy. Ta đón nhận trọn vẹn trước khi phân tích hay đối đãi. Bạn có thể tập trong bốn khía cạnh của đời người:

• Nội tâm: khi một ý nghĩ khởi lên, biết mình đang biết, rồi để nó đi qua như mây.
• Sức khỏe: khi ăn, biết mình đang nếm; khi bước, biết mình đang bước.
• Mối quan hệ: khi người thân nói, biết mình đang nghe, lắng nghe trọn vẹn người đối diện.
• Tài chính: khi làm việc, biết mình đang làm, dụng tâm vào từng giá trị mình trao cho người.

Người thực hành như vậy qua thời gian sẽ bộc lộ nhân cách chân thật. Có bốn điều giúp một người bộc lộ nhân cách chân thật: biết mình đang nghe, biết mình đang thấy, biết mình đang nói, và quảng bá những gì mình làm, làm những gì mình quảng bá. Lời nói trở nên đơn giản, ánh mắt trong, hành động và lời nói nhất quán. Ở gần người như vậy, con người cảm thấy an toàn, tin tưởng và tự giác hướng đến sự tốt đẹp. (Đọc thêm Sự chân thật.)

Lần tôi biết mình đang nghe

Trong quá trình làm quản lý, tôi có nhiều bối cảnh để trò chuyện với người khác. Trước đây, nếu trong môi trường làm việc có điều gì đó bất như ý, tôi thường mang theo cảm xúc thiếu tích cực khi bước vào các cuộc trò chuyện. Vì vậy, đa phần những gì người đối diện diễn đạt, tôi nhìn nhận nó như những vấn đề phải giải quyết, trong nội tâm có những sự không thoải mái để nhận vào. Cho đến khi được nhận về sự chân thật, tôi bắt đầu bước vào thực hành. Những lần hẹn gặp trò chuyện với nhân sự, tôi chuẩn bị cho mình một nội tâm cân bằng, bằng cách quay về với sự chân thật nơi chính mình. Nghe các bạn nói, tôi chỉ biết mình đang nghe, chưa vội đưa ra phán đoán, quan điểm, quyết định gì. Tôi thực hành việc lắng nghe một cách an vui, trọn vẹn, và thật kì diệu, khi tôi đón nhận thông điệp theo cách đó, mọi tình huống đều tìm ra được giải pháp vui vẻ, tích cực sau cuộc trao đổi. Tôi nhận ra những bất như ý thật ra cũng không có gì là bất như ý, chỉ là những bối cảnh để những người đang đồng hành cùng nhau lắng nghe, trao đổi với nhau nhiều hơn để cùng hoàn thành những mục tiêu chung của tổ chức.

Thực hành hôm nay

1. Vẽ đồ hình: vòng tròn vàng, chữ Ý ở giữa, Nghe – Thấy – Nói – Biết xung quanh. Đặt ở nơi bạn thấy mỗi ngày.
2. Trong một bữa cơm hôm nay, biết mình đang nếm, đang nghe, đang thấy người thân.
3. Trong một cuộc trò chuyện, lắng nghe trọn câu của người đối diện rồi mới đáp lời.

Câu hỏi soi chiếu: Lúc này, tôi có biết mình đang nghe, đang thấy không?

Câu hỏi thường gặp

Ý thấy chân thật là gì?

Là cái luôn luôn thấy bên trong mỗi người. Thấy gì thì thay đổi, nhưng việc luôn thấy thì không đổi qua không gian và thời gian.

Ý nghe – thấy – nói – biết khác gì với nghe – thấy – nói – biết thường ngày?

Nghe – thấy – nói – biết thường ngày là những gì đi qua giác quan, luôn thay đổi. Ý nghe – thấy – nói – biết là cái chân thật đứng sau, luôn có mặt và không đổi.

Làm sao bám trụ vào ý nghe, ý thấy?

Mỗi khi nghe, biết mình đang nghe; mỗi khi thấy, biết mình đang thấy. Tập từ những việc nhỏ như bữa cơm, cuộc trò chuyện, bước chân.

Ý nghe, ý thấy liên quan thế nào đến Nhân – Duyên – Quả?

Mọi hạt mầm được gieo qua nghe – thấy – nói – biết. Khi ta đón nhận bằng ý nghe, ý thấy chân thật, hạt mầm được gieo trong trạng thái an vui, cân bằng, và quả trổ ra cũng an vui.

Chuỗi bài Trở về sự chân thật

1. Bài 1: Sự chân thật: điều không đổi qua không gian và thời gian
2. Bài 2: Ý nghe, ý thấy chân thật: con đường trở về (bạn đang đọc)
3. Bài 3: Tâm: lớp trong cùng của cấu trúc con người
4. Bài 4: Tánh: 16 tánh người và sự dao động âm dương
5. Bài 5: Tánh âm chưa hẳn xấu, tánh dương chưa hẳn tốt
6. Bài 6: Hiểu tánh người để bao dung cho người và cho mình
7. Bài 7: Buông sĩ thân: ở đâu có đau khổ, ở đó có sĩ thân
8. Bài 8: Tình: cảm xúc và trân trọng – biết ơn
9. Bài 9: Thân: thân tứ đại
10. Bài 10: Vật chất và không gian
11. Bài 11: Thời gian là gì
12. Bài 12: Ba khối đức: công đức và phước đức
13. Bài 13: Bảo vệ phước báu
14. Bài 14: Khu vườn tiềm thức
15. Bài 15: Nguyên lý vận hành của tâm thức

Đọc cùng

• Nhân quả là gì?: cửa ngõ của loạt bài Nhân quả.
• Hình ảnh tâm trí: hạt mầm của niềm tin: hạt mầm được gieo từ nghe – thấy – nói – biết.
• Truyện số 3: Bát canh hơi mặn: câu chuyện bên mâm cơm về cách lắng nghe con.