Bài 1/15 · Chuỗi bài Trở về sự chân thật
Có những điều hôm nay ta nắm chặt, mai đã đổi thay. Có một điều vẫn luôn ở đó, qua mọi tháng năm. Bài mở đầu chuỗi Trở về sự chân thật cùng bạn tìm hiểu sự chân thật: điều không đổi qua không gian và thời gian, cội nguồn của sự an vui thường hằng. Đây là cánh cửa đầu tiên để nhìn Nhân theo góc nhìn tôn giáo – tín ngưỡng.
Trong bài này
- Câu chuyện loài yêu giấu sự chân thật
- Sự chân thật là gì?
- Bám trụ vào sự chân thật, an vui thường hằng
- Khoảnh khắc tôi chạm vào sự chân thật
- Thực hành hôm nay
- Câu hỏi thường gặp
- Chuỗi bài Trở về sự chân thật
- Đọc cùng
Câu chuyện loài yêu giấu sự chân thật
Có một câu chuyện được đặt ra, kể lại như sau:
Ngày xưa, loài yêu và loài người sống chung trên một vùng đất. Một lần, loài người giành được phần thắng, loài yêu phải rời đi. Trước khi đi, loài yêu họp bàn. Con yêu trưởng nói: “Con người có thứ quý giá nhất là sự chân thật. Chúng ta hãy giấu nó đi.”

Một con yêu đề nghị giấu vào rừng sâu. Con yêu trưởng lắc đầu: rừng sâu đến đâu, con người cũng có ngày tìm vào. Một con khác đề nghị giấu dưới đáy biển. Con yêu trưởng lại lắc đầu: con người sẽ chế ra máy móc để lặn xuống. Một con khác nữa đề nghị giấu trên đỉnh núi cao nhất. Cũng không được, vì đỉnh núi nào rồi con người cũng chinh phục.
Cuối cùng, con yêu trưởng nói: “Ta biết phải giấu ở đâu rồi. Hãy giấu sự chân thật vào tận sâu bên trong con người. Chừng nào con người còn hướng sự tìm kiếm ra bên ngoài, chừng ấy họ chưa tìm thấy.”
Sự chân thật nằm sâu bên trong mỗi chúng ta. Muốn tìm thấy, hãy quay về.
Sự chân thật là gì?
Sự chân thật là những gì không thay đổi qua không gian và thời gian. Căn nhà, chức danh, vóc dáng, cảm xúc của hôm nay đều đổi thay theo năm tháng. Bên trong mỗi người có một điều vẫn luôn như vậy, dù ta ở đâu, ở tuổi nào.
Mỗi góc nhìn gọi tên điều ấy khác nhau. Dân gian gọi là tâm. Khoa học gọi là sự chân thật nằm sâu bên trong cấu trúc con người. Nhà Phật gọi là Phật tánh, Chân tánh hay Chân như. Tên gọi khác nhau, nhưng đều chỉ về cùng một điều mà hễ là con người thì đều mong muốn tìm về.
Bám trụ vào sự chân thật, an vui thường hằng
Khi ta bám trụ vào những gì thay đổi, theo thời gian, khi chúng đổi thay, lòng ta cũng chao theo. Khi ta bám trụ vào sự chân thật, vào điều không đổi qua không gian và thời gian, sự an vui, hạnh phúc trở nên thường hằng.
Bạn có thể nhận ra điều này trong cả bốn khía cạnh của đời người:
- Nội tâm: cảm xúc đến rồi đi như mây; người trở về với sự chân thật thấy mình là bầu trời, rộng và yên.
- Sức khỏe: thân thể thay đổi theo tuổi; sự chân thật giúp ta chăm sóc thân với lòng an vui, nhẹ nhàng.
- Mối quan hệ: hành vi của người thân thay đổi theo ngày; khi ta bám trụ vào sự chân thật, ta đón nhận họ bằng sự bao dung.
- Tài chính: tài sản có lúc tăng lúc giảm; người bám trụ vào sự chân thật giữ được lòng an vui khi sở hữu đủ đầy cũng như khi còn đang gieo hạt.
Con đường trở về bắt đầu từ một điều rất gần: ý nghe, ý thấy của chính bạn. Đó là nội dung của bài tiếp theo. (Đọc thêm Nhân quả là gì? để thấy chuỗi bài này nằm ở đâu trong loạt Nhân quả.)
Cảm nhận khi nghe về sự chân thật
Lần đầu được nghe câu chuyện về loài yêu giấu đi sự chân thật, tôi cảm nhận như có một cú nổ trong đầu mình. Đó là giai đoạn tôi đang tìm kiếm, học tập các lớp về phát triển bản thân. Điều thôi thúc tôi bắt đầu hành trình đó là khi bản thân nhận ra, sau nhiều năm tháng làm việc, theo đuổi kế hoạch, mục tiêu…tôi vẫn chưa hài lòng với cuộc sống mình đang có. Có ngày thấy rất hào hứng, thành tựu, nhưng cũng có những ngày phải đi tìm động lực để nỗ lực tiếp; có khi rất hạnh phúc trong mối quan hệ, rồi lại có lúc phải đi chậm để nhìn nhận lại… Và dường như, điều dắt tôi đi vào thời điểm đó luôn ở bên ngoài con người tôi. Tôi đã từng được nghe rất nhiều câu nói của cao nhân, khuyên con người quay về với chính mình, vì như Phật hoàng Trần Nhân Tông từng viết: “Trong nhà có báu thôi tìm kiếm”, nhưng tôi vẫn thấy khá mơ hồ với điều này. Tôi chỉ quan sát thấy rằng, xung quanh tôi và trong những câu chuyện cuộc sống tôi đọc được, có rất nhiều người sau khi đã nhiều năm tháng tìm kiếm thành công, danh vọng, vật chất… trải qua bao chuyện thành bại, thì họ lại quay về tìm hiểu về bản thân thông qua các lớp học hay các môi trường tu tập, bởi vì đối với những người đã có mọi điều mà người bình thường mơ ước, thì dường như điều họ muốn hơn hết chính là sự an vui trong nội tâm, để không bị cuốn theo những sự được mất, vì thuyền càng to thì càng không thể tránh hết mọi con sóng. Mặc dù câu chuyện về loài yêu và loài người chỉ là một câu chuyện được đặt ra, nhưng thông điệp của câu chuyện dường như đã tác động vào nhận thức của tôi, rằng sự chân thật luôn thường hằng trong chính mỗi người, nên trong cuộc sống, để ngừng chạy theo những gì bên ngoài, chúng ta chỉ cần quay trở lại, ở cùng chính mình.
Thực hành hôm nay
- Viết ra ba điều trong đời bạn đã thay đổi qua năm tháng.
- Ngồi yên một phút, nhắm mắt rồi mở mắt, nhận ra việc “mình đang thấy” vẫn luôn ở đó.
- Trước khi ngủ, tự hỏi: hôm nay tôi đã quay về với điều không đổi bên trong mình lúc nào?
Câu hỏi soi chiếu: Điều gì trong tôi vẫn như vậy, qua mọi đổi thay?
Câu hỏi thường gặp
Sự chân thật là gì?
Sự chân thật là những gì không thay đổi qua không gian và thời gian. Nó nằm sâu bên trong mỗi con người, được gọi là tâm, Phật tánh hay Chân như tùy góc nhìn.
Vì sao loài yêu giấu sự chân thật bên trong con người?
Vì con người thường hướng sự tìm kiếm ra bên ngoài. Câu chuyện nhắc ta quay vào bên trong, nơi sự chân thật luôn có sẵn.
Sống chân thật và sự chân thật có giống nhau không?
Sự chân thật là điều không đổi bên trong mỗi người. Sống chân thật là khi lời nói, hành động của ta xuất phát từ đó: biết mình đang nghe, biết mình đang thấy, biết mình đang nói.
Sự chân thật liên quan thế nào đến Nhân – Duyên – Quả?
Theo góc nhìn tôn giáo – tín ngưỡng, nhân sâu nhất nằm ở sự chân thật nơi mỗi người. Người bám trụ vào sự chân thật gieo được những hạt nhân an vui, và quả trổ ra là sự an vui thường hằng.
Chuỗi bài Trở về sự chân thật
- Bài 1: Sự chân thật: điều không đổi qua không gian và thời gian (bạn đang đọc)
- Bài 2: Ý nghe, ý thấy chân thật: con đường trở về
- Bài 3: Tâm: lớp trong cùng của cấu trúc con người
- Bài 4: Tánh: 16 tánh người và sự dao động âm dương
- Bài 5: Tánh âm chưa hẳn xấu, tánh dương chưa hẳn tốt
- Bài 6: Hiểu tánh người để bao dung cho người và cho mình
- Bài 7: Buông sĩ thân: ở đâu có đau khổ, ở đó có sĩ thân
- Bài 8: Tình: cảm xúc và trân trọng – biết ơn
- Bài 9: Thân: thân tứ đại
- Bài 10: Vật chất và không gian
- Bài 11: Thời gian là gì
- Bài 12: Ba khối đức: công đức và phước đức
- Bài 13: Bảo vệ phước báu
- Bài 14: Khu vườn tiềm thức
- Bài 15: Nguyên lý vận hành của tâm thức
Đọc cùng
- Nhân quả là gì?: cửa ngõ của loạt bài Nhân quả.
- Nguyên lý Chuyển hóa: trưởng thành từ bên trong.
- Truyện số 2: Chiếc bát men bị sứt: câu chuyện bên mâm cơm về sự trung thực của một đứa trẻ.

